Leer over leven en dood in België
Van 1800 tot nu zijn de sterftepatronen in België ingrijpend veranderd. De 19de eeuw werd gekenmerkt door hoge sterftecijfers, terugkerende epidemieën en sociale ongelijkheden in overlevingskansen.
De dalende sterfte en de stijgende levensverwachting weerspiegelen ingrijpende veranderingen in de geneeskunde, de volksgezondheid en de sociale organisatie.
Ontdek hoe de sterfterisico’s verschilden tussen sociale groepen en hoe processen van medicalisering, veranderende ziektepatronen en migratie het leven en de dood hebben hervormd.
Grote trends in sterfte
Van de 19de eeuw tot nu
Vanaf de 19de eeuw veranderde de manier waarop mensen sterven ingrijpend. We leven langer en sterven vandaag aan andere oorzaken dan vroeger. Hoe kunnen we die veranderingen verklaren?
Ontdek de belangrijkste ontwikkelingen die de volksgezondheid en sterfte ingrijpend veranderden.
De epidemiologische transitie
Eeuwenlang bedroeg de gemiddelde levensduur ongeveer 30 jaar. Vandaag bedraagt de levensverwachting in België 82,5 jaar. In iets meer dan twee eeuwen is de gezondheid van de Belgische bevolking sterk verbeterd. Ook de doodsoorzaken veranderden: mensen sterven vandaag niet meer aan dezelfde ziekten als vroeger. Ontdek waarom.
De evolutie van de levensverwachting bij de geboorte in België
Vandaag leven mensen in België gemiddeld twee keer zo lang als 180 jaar geleden. In 1840 bedroeg de levensverwachting bij geboorte 40 jaar; in 2024 was dat meer dan 82 jaar. België behoort wereldwijd tot de landen met de hoogste levensverwachting. Die vooruitgang verliep echter niet gelijkmatig. Ontdek welke ontwikkelingen en periodes doorslaggevend waren.
Vrouwen en mannen leven niet even lang
Vandaag worden vrouwen in België gemiddeld 4,4 jaar ouder dan mannen. Historisch gezien was dat niet altijd zo: tot het midden van de 19de eeuw leefden mannen iets langer dan vrouwen. Hoe kunnen we die verschillen verklaren? En wat veranderde er vanaf het midden van de 19de eeuw?
Het risico om te overlijden verschilt sterk naargelang leeftijd
Leeftijd speelt vandaag, net als vroeger, een belangrijke rol in sterfte. Het risico om te overlijden verschilt sterk naargelang de leeftijd, en ook de doodsoorzaken variëren. Welke leeftijdsgroepen droegen het meest bij aan de stijging van de levensverwachting? En op welke leeftijd is het risico om te overlijden het grootst?
From regional differences to local particularities
The spatial dimension of mortality
La mortalité varie selon l’endroit où l’on vit. Cela dépend des caractéristiques socioéconomiques et culturelles, mais aussi des situations environnementales ou encore de l’offre et de la qualité des soins de santé des territoires.
En Belgique, où vit-on le plus vieux et le moins longtemps ? Comment les inégalités de mortalité selon les régions, les arrondissements, les milieux de résidence ou encore les communes ont-elles évolué ?
We are not all equal in front of death
The social dimension of mortality
Pourquoi certaines personnes vivent-elles plus longtemps que d’autres ? Quel est le rôle du milieu social ? Les inégalités sociales de mortalité se sont-elles accrues au cours de ces dernières décennies ? Concernent-elles tous les âges ou certains sont-ils davantage touchés que d’autres ?
Before the 19th century, death in Belgium, as elsewhere in Europe, followed an unpredictable rhythm, driven by harvest failures, epidemics, and the limits of contemporary medicine. Over the course of the 1800s, this began to change. Death rates entered a long-term decline that would eventually reshape population growth, life expectancy, and the texture of everyday life. This shift, called the mortality transition, ranks among the most consequential demographic changes of the modern era. But it did not unfold everywhere at once, nor at the same pace for everyone.
Toegang tot medische zorg
Van 1800 tot 2025
In Belgium, big evolutions in healthcare happened between 1800 and today.
Doctors
Imagine falling ill in Belgium in 1820. Who would you trust to treat you? A village healer, a barber-surgeon, a priest, or a university-trained doctor? Read on to find out what those options entailed and how the advanced medical care Belgium has to offer today, was born.
Hospitals: From places to die to centres of healing
Did you know that until the mid-nineteenth century, hospitals as we know them today hardly existed? Medical care was mostly provided at home by family members or friends. In fact, that was often safer, because death rates in hospitals were very high. Read on to discover why hospitals were so dangerous and how medical care provided by them gradually changed.
Migrants in modern Belgium
Flows and mortality
Migration has played an important role is shaping Belgian population in the last century. Over the last decades migrant population grew in size and diversity. Read to discover who moves to Belgium, where they settle, and whether migrants are healthier than native population.
The Ineqkill Digital Atlas of Health Inequalities in Belgium provides detailed information about mortality and diseases in Belgium from 1820 to 2025.
About
- Ineqkill Research Project
- Mission Statement
- Team
- FAQ's
Vrije Universiteit Brussel
Pleinlaan 5 (Room 2.17)
1050 Brussels, Belgium
e-mail: sylvie.gadeyne@vub.be
